Bilgiye Erişimde Yeni Ufuklar: Dijital Kütüphane ve Yapay Zekâ Literatürünün Bibliometrik Haritası
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.18213630Anahtar Kelimeler:
Dijital kütüphaneler- Yapay zekâ- Bibliyometrik analiz- Bilgiye erişimÖzet
Dijital kütüphaneler ile yapay zekânın (AI) kesişimi, bilgiye erişim alanını köklü bir şekilde dönüştürerek bilgi keşfi ve paylaşımı için benzersiz fırsatlar sunmuştur. Bu çalışma, dijital kütüphaneler ve yapay zekâ literatürünün kesişiminde yer alan yayınları kapsamlı bir bibliyometrik analizle incelemekte olup, Web of Science veri tabanından elde edilen verileri kullanmaktadır. Yayın eğilim analizi, anahtar kelime bulutu oluşturma, anahtar kelimelerin tematik analizi, anahtar kelimelerin birlikte görülme analizi ve trend kavram analizi gibi bibliyometrik teknikler uygulanarak, bu alandaki entelektüel yapı, baskın temalar ve yeni ortaya çıkan eğilimler haritalandırılmıştır. Bulgular, dijital kütüphanelerde yapay zekâ destekli uygulamaların, örneğin akıllı arama sistemleri, otomatik meta veri çıkarımı ve kişiselleştirilmiş öneri motorlarının hızla arttığını ortaya koymaktadır. Bununla birlikte, veri gizliliği, algoritmik önyargı ve teknolojik altyapı eşitsizlikleri gibi zorluklar da tespit edilmiştir. Analiz, temel araştırma kümelerini, etkili yayınları ve disiplinlerarası bağlantıları ortaya koyarak küresel araştırma manzarasına dair kapsamlı bir bakış sunmaktadır. Yapay zekânın dijital kütüphane sistemlerindeki evrimini ve etkisini aydınlatarak, bu bibliyometrik harita, araştırma boşluklarına ve gelecekteki yönelimlere dair değerli içgörüler sağlamakta; kapsayıcı ve verimli bilgi ekosistemlerinin geliştirilmesi için bir temel oluşturmaktadır.
Referanslar
Alam, M. J., Hassan, R., & Ogawa, K. (2023). Digitalization of higher education to achieve sustainability: Investigating students’ attitudes toward digitalization in Bangladesh. International Journal of Educational Research Open, 5, 100273. https://doi.org/10.1016/j.ijedro.2023.100273
Alemneh, D. G., Chang, H. C., Hawamdeh, S. M., Rorissa, A., & Assefa, S. (2019). Cybersecurity challenges in the era of open access and big data: Issues and considerations. Proceedings of the Association for Information Science and Technology, 56(1), 324-326. https://doi.org/10.1002/pra2.32
Allison, D. (2012). Chatbots in the library: Is it time? Library Hi Tech, 30(1), 95-107. https://doi.org/10.1108/07378831211213210
Anand, N., Yang, M., van Duin, J. R., & Tavasszy, L. (2012). GenCLOn: An ontology for city logistics. Expert Systems with Applications, 39(15), 11944-11960. https://doi.org/10.1016/j.eswa.2012.03.068
Bornmann, L., & Mutz, R. (2015). Growth rates of modern science: A bibliometric analysis based on the number of publications and cited references. Journal of the Association for Information Science and Technology, 66(11), 2215-2222. https://doi.org/10.1002/asi.23329
Campbell, D. G., & Cowan, S. R. (2016). The paradox of privacy: Revisiting a core library value in an age of big data and linked data. Library Trends, 64(3), 492-511. https://doi.org/10.1353/lib.2016.0003
Cox, A. M., & Mazumdar, S. (2024). Defining artificial intelligence for librarians. Journal of Librarianship and Information Science, 56(2), 330-340. https://doi.org/10.1177/09610006221142029
Deori, M., Kumar, V., & Verma, M. K. (2023). Analysis of YouTube video contents on Koha and DSpace, and sentiment analysis of viewers' comments. Library Hi Tech, 41(3), 711-728. https://doi.org/10.1108/LHT-12-2020-0323
Ellegaard, O., & Wallin, J. A. (2015). The bibliometric analysis of scholarly production: How great is the impact? Scientometrics, 105(3), 1809-1831. https://doi.org/10.1007/s11192-015-1645-z
Guleria, D., & Kaur, G. (2021). Bibliometric analysis of ecopreneurship using VOSviewer and RStudio Bibliometrix, 1989–2019. Library Hi Tech, 39(4), 1001-1024. https://doi.org/10.1108/LHT-09-2020-0218
Hervieux, S., & Wheatley, A. (2021). Perceptions of artificial intelligence: A survey of academic librarians in Canada and the United States. The Journal of Academic Librarianship, 47(1), 102270. https://doi.org/10.1016/j.acalib.2020.102270
Huo, Y. Q., Pan, X. H., Li, Q. B., Wang, X. Q., Jiao, X. J., Jia, Z. W., & Wang, S. J. (2015). Fifty top-cited classic papers in orthopedic elbow surgery: A bibliometric analysis. International Journal of Surgery, 18, 28-33. https://doi.org/10.1016/j.ijsu.2015.03.020
Islam, M. N., Aziz, M. T. B., & Chakravarty, R. (2022). Bibliometric analysis on information literacy (2017-2021): A systematic literature review. Library Philosophy and Practice (e-journal), Article 7179. https://digitalcommons.unl.edu/libphilprac/7179
Johnson, V. (2017). Leveraging technical library expertise for big data management. Journal of the Australian Library and Information Association, 66(3), 271-286. https://doi.org/10.1080/24750158.2017.1356982
Kim, Y. S., & Cooke, L. (2017). Big data analysis of public library operations and services by using the Chernoff face method. Journal of Documentation, 73(3), 466-480. https://doi.org/10.1108/JD-08-2016-0098
Martín‐Del‐Río, B., Solanes‐Puchol, Á., Martínez‐Zaragoza, F., & Benavides‐Gil, G. (2018). Stress in nurses: The 100 top‐cited papers published in nursing journals. Journal of Advanced Nursing, 74(7), 1488-1504. https://doi.org/10.1111/jan.13566
Meng, Y., Chu, M. Y., & Chiu, D. K. (2023). The impact of COVID-19 on museums in the digital era: Practices and challenges in Hong Kong. Library Hi Tech, 41(1), 130-151. https://doi.org/10.1108/LHT-03-2022-0127
Moed, H. F. (2009). New developments in the use of citation analysis in research evaluation. Archivum Immunologiae et Therapiae Experimentalis, 57(1), 13-18. https://doi.org/10.1007/s00005-009-0001-5
Önder, O. K. (2025). Analysis of published manuscripts on Napoleon Bonaparte. Black Sea Journal of Public and Social Sciences, 8(1), 1-6. https://doi.org/10.52704/bssocialscience.1541621
Tijjani, B., Ashiq, M., Siddique, N., Khan, M. A., & Rasul, A. (2021). A bibliometric analysis of quality research papers in Islamic finance: Evidence from Web of Science. ISRA International Journal of Islamic Finance, 13(1), 84-101. https://doi.org/10.1108/IJIF-03-2020-0062
Tung, W. F., & Jara Santiago Campos, J. (2022). User experience research on social robot application. Library Hi Tech, 40(4), 914-928. https://doi.org/10.1108/LHT-11-2020-0275
Vasishta, P., Dhingra, N., & Vasishta, S. (2025). Application of artificial intelligence in libraries: A bibliometric analysis and visualisation of research activities. Library Hi Tech, 43(2/3), 693-710. https://doi.org/10.1108/LHT-06-2023-0245
Wijewickrema, M. (2023). A bibliometric study on library and information science and information systems literature during 2010–2019. Library Hi Tech, 41(2), 595-621. https://doi.org/10.1108/LHT-06-2021-0210
Yu, P. Y., Lam, E. T. H., & Chiu, D. K. (2022). Operation management of academic libraries in Hong Kong under COVID-19. Library Hi Tech, 41(1), 108-129. https://doi.org/10.1108/LHT-05-2021-0164
Zhang, K., & Lu, P. (2023). What are the key indicators for evaluating the service satisfaction of WeChat official accounts in Chinese academic libraries? Library Hi Tech, 41(3), 788-806. https://doi.org/10.1108/LHT-01-2021-0008
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2025 Black Sea Journal of Artificial Intelligence
Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
